Güneydoğu Anadolu Bölgesinin iklim ve toprak yapısının dünyanın hiçbir coğrafyasında olmadığını ifade eden Güneydoğu Anadolu Kuru Meyve ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Mehmet Çıkmaz TRT Çukurova Radyosu’nda yayınlanan Bölge Gündemi programında Alper Yetgün’ün sorularını yanıtladı. Çıkmaz 2022 yılının on aylık sürecinde kuru kayısı ve Antep fıstığının yanı sıra toplam 15 kalem ürünle bölgeden toplam toplam 264 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirildiğinin altını çizdi.  Başkan Çıkmaz bölgeden gerçekleştirilen toplam ihracatın yüzde 42’sinin Avrupa ülkelerine yapıldığını da belirterek “Bölgemizden kuru kayısı ve Antep fıstığı olmak üzere ağırlıklı olarak yaklaşık on beş ana ürün ihracatı gerçekleştiriliyor. Avrupa ilk sırada. Özellikle Almanya, İtalya ve İngiltere başta olmak üzere gerçekleştirdiğimiz ihracatın toplam yüzde 42’sini Avrupa’ya yapıyoruz. Avrupa Birliğinden sonra ise Amerika Kıtası geliyor. Kuru kayısı ve Antep fıstığı, bölgemizin iklimsel şartları ve toprak yapısı olarak eşsiz bir özelliğe sahip. Bu topraklarda yetişen ürünlerimizin elbette besin değerleri de çok yüksek. Bu ürünlerimiz gerek endüstriyel açısından gerekse dondurma, çikolata ve diğer sektörler için büyük önem taşıyor. 2022 yılının on aylık sürecinde bir önceki yılın aynı dönemine oranla yüzde yedilik bir artışla 264 milyon dolar gibi bir ihracata imza atmamıza neden oldu. Toplam ihracatımızın yüzde 42 si ise Avrupa Birliği ülkelerine gerçekleştirildi. Ürün bazında bakıldığında ise ilk sıralarda Antep fıstığı ve kuru kayısı yer almıştır.   Kuru kayısı ihracatındaki yılın ilk 10 ayında yüzde 21 artış bizi memnun ediyor ancak Antep fıstığında ihracatımız azalmaya devam ediyor. Bunun da bazı nedenleri var. Var yılı yok yılı ve çeşitli nedenler bu azalmanın yaşanmasına neden oluyor.

DÜNYANIN EN KALİTELİ KAYISISINI TÜRKİYE ÜRETİYOR

Dünya'nın en kaliteli kuru kayısı üretiminin Malatya, Adıyaman ve Elazığ’da yetiştiğinin de altını çizen Başkan Çıkmaz “Malatya, Elazığ ve Adıyaman kayısı üretiminin en önemli merkezleri. Bu illerimizin toprak ve iklim yapısı dünyanın hiçbir yerinde olmadığı için kuru kayısının dünya pazarlarında rakipsiz olmasına neden oluyor. Rakip ülkelerin ürettiği kuru kayısı bizim kayısılarımızın aynı besin değerleri ve rehasına sahip değil. Türkiye'de üretilen ürünler diğer ülkelerde üretilen kuru meyve ürünlerinden her zaman üstün olma özelliğine sahip. Bu da elbette ihracatımıza olumlu yansıyor.

ANTEP FISTIĞI İHRACATINDA DÜŞÜŞ YAŞAMAYA DEVAM EDİYORUZ

Başkan Çıkmaz, fıstık ihracatında yaşanan azalmaya da değinerek dünya piyasalarında Antep fıstığının rakipsiz olduğunu ancak İran ve ABD’de yetiştirilen fıstıkla rekabet etmek zorunda olduklarını ifade ederek “Antep fıstığı ihracatında fiyat ve belirli sebeplerden dolayı sıkıntı yaşıyoruz. Fiyatlarımız dünya piyasalarının yüzde 30-35 civarında daha da üzerinde. Bu yüzden Antep fıstığı ihracatında aşırı düşme oldu. Bu düşüş, mahsul başı sayılan Ağustos başından itibaren yüzde 42-43 civarında. İnşallah bu dönemsel olur. Sektör olarak bazı uygulamalar gerçekleştiriyoruz. Bu uygulamaların ileriki dönemlerde faydasını göreceğiz. Ama fıstık üretiminde ABD birinci sırada yer alıyor. İran ve Türkiye’nin fıstık üretim rekoltesi aynı ama İran'ın kendi piyasası var. Bizler de Antep fıstığıyla ilgili yeni piyasalar oluşturmak, farklı ülkelere daha etkin ihracat gerçekleştirmek için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Mevcut pazarlarımızda ve yeni pazarlarda ürünlerimizin tanıtım çalışmalarını büyük bir hızla sürdürüyoruz. 2023 yılında sektöAr olarak yoğun bir tanıtım atağı başlatacağız. Yurt dışı fuarlarında özellikle tanıtım çalışmalarımız artacak. Üretici ihracatçı koordinasyonunu sağlamak için de gerek Ticaret Bakanlığımız gerekse Tarım Bakanlığımızla sürekli istişare halindeyiz. Önümüzdeki dönemlerde sürdürülebilir ihracatımızı arttırmak için çalışmalarımız devam ediyor” dedi.